تبلیغات
قلم ذهن - مطالب مرداد 1396
 
قلم ذهن
درباره وبلاگ


---------------------
قلم ذهن یک سایت شخصی بوده و بخش مهم آن معطوف به مطالب تخصصی عمرانی می باشد.

:manager
mehdi kheradmand

:Job
Supervisor Engineer
&
.CEO In Sivestan Sazaeh Shargh Co

:‎COLLEGE‎
Islamic Azad University of Zahedan
(Civil Engineering)
International university of chabahar
(Masters Of Hydraulic Structures)

مدیر وبلاگ : مهدی خردمند
نویسندگان

الف) سیستم مهاربندی:

سیستم مهاربندی مجموعه ای از اعضای قائم(ستون ها)، اعضای افقی(تیرها) و اعضای مورب (بادبندها) است که توسط اتصالات مفصلی به یکدیگر متصل شده اند. در این سیستم، مهاربند ها با ایجاد سختی در برابر نیروهای جانبی مقاومت کرده و مانع از خرابی سازه می شوند.

ب) اتصالات سیستم مهاربندی:

از آن جایی که مهاربندها در سیستم های مهاربندی سختی ایجاد می کنند نیاز به اتصالاتی دارند که اجازه ی حرکت آزادانه را به اعضا بدهند. تصور کنید که اتصالات نیز مثل مهاربندها سختی ایجاد کنند؛ چه اتفاقی رخ می دهد؟ مسلما تا حدی سازه در برابر نیروی جانبی مقاومت می کند ولی پس از افزایش نیرو به دلیل سختی بالا دچار خرابی شدیدی می شود. پس لازمه ی عملکرد بهینه سازه این است که سختی اعضای مهاربندی و شکل پذیری اتصالات آنها در کنار هم و به صورت مکمل در برابر بار جانبی وارد عمل شوند.

اتصال مفصلی اتصالی است که در برابر چرخش هر یک از اعضای متصل به آن هیچ مقاومتی از خود نشان نداده و فقط مانع جدا شدن اعضا از یکدیگر می­شود. درست مشابه کاری که مفصل زانوی انسان انجام می­دهد.

ج) مزایا و معایب سیستم مهاربندی:

سختی زیاد

کنترل تغییرمکان های جانبی

سادگی اجرا

اقتصادی بودن

محدودیت معماری در بازشوها

ارتعاش زیاد


الف) سیستم قاب خمشی:

سیستم قاب خمشی مجموعه ای از تیرها و ستون ها و اتصالات صلب را شامل می شود که به طور همزمان نیروهای جانبی و ثقلی را تحمل می کنند.در این سیستم چون هیچ عضو اضافی(مثل مهاربند یا دیوار برشی) وجود ندارد که در برابر تغییرشکل های جانبی مقاومت کند، بنابراین سازه از شکل پذیری بالایی برخوردار است؛ به عبارتی در صورت وارد شدن نیروهای جانبی، قاب سازه مشابه موم در برابر این نیروها تغییرشکل داده و بدین ترتیب مانع از خرابی ساختمان می شود.

ب) اتصالات سیستم قاب خمشی:

ویژگی های سیستم قاب خمشی ما را ملزم می کند، اتصالات پیچیده و صلبی برای این سیستم در نظر بگیریم تا در هنگام وارد شدن بار جانبی، شکل پذیری این سیستم را کنترل کرده و از جدا شدن اعضا به دلیل تغییر شکل­های جانبی جلوگیری کند. به بیان ساده اعضای سیستم قاب خمشی شکل پذیرند و اتصالات سخت می باشند در نتیجه عملکردهای مکملی را در برابر بارهای جانبی خواهند داشت.اتصال صلب اتصالی است که علاوه بر مقاومت در برابر جدا شدن اعضا از یکدیگر، از چرخش اعضا نسبت به هم جلوگیری می­کند. در این نوع اتصالات زاویه اجزای متصل شونده قبل از بارگذاری ۹۰ درجه می باشد و بعد از بارگذاری نیز ثابت (یعنی همان ۹۰ درجه) باقی می­ماند.

ج) مزایا و معایب سیستم قاب خمشی:

آزادی عمل بالا در معماری

انعطاف پذیری مناسب

اتصالات سنگین و پیچیده

بالا رفتن وزن سازه

هزینه بالا

تغییرمکان های جانبی زیاد





نوع مطلب : مهندسی عمران، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
یکشنبه 15 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

پایه‌های عمیق و كیسون‌ها (فونداسیون صندوقه‌ای)

فونداسیون از نوع پایه‌های عمیق (Pier) یك سیستم فونداسیون مشابه شمع‌های درجا است كه از اعضاء ستون مانند بتن مسلح تشكیل شده است. قطر پایه‌های عمیق آنقدر هست كه بتوان داخل آن‌ها را بازرسی چشمی نمود. به پایه‌های عمیق اغلب محورهای حفاری شده، شمع‌های درجا یا كسیون‌های حفاری شده هم می‌گویند. ‌باید توجه داشت كه پایه‌های عمیق و كیسون‌ها اندكی با هم متفاوت‌اند. پایه‌های عمیق مشابه شمع‌ های درجا بوده و اغلب دارای قطر بزرگی هستند و از بتن مسلح ساخته می‌شوند اما كیسون‌ها همان پایه‌های عمیق با قطر بزرگ هستند. كیسون همچنین می‌تواند یك سازه آب بند زیرزمینی باشد كه عملیات ساختمانی در داخل آن انجام می‌گیرد. كیسون‌ها را به سه دسته می‌توان تقسیم نمود.

  1. ‌فونداسیون‌های صندوقه‌ای جعبه‌ای یا شناور (روباز و ته بسته)
  2. ‌پی صندوقه‌ای باز (روباز و ته باز)
  3. ‌پی صندوقه‌ای بادی (رو بسته، ته باز و پر شده با هوای متراكم جهت جلوگیری از ورود آب به داخل فضای داخلی)

در عمل ‌این نوع پی‌ها بیشتر برای سازه‌های دریایی استفاده شده و بصورت پیش ساخته هستند به نحوی كه بتوان آنها را بصورت شناور به محل مورد نظر حمل و سپس آنرا تثبیت نمود. تثبیت صندوقه در محل با پر كردن آن از آب و یا مصالح وزین دیگر انجام می‌شود.

 فونداسیون صندوقه‌ای (کیسون)

در مهندسی عمران و ساختمان کیسون به نوعی از شالوده‌های خاص اطلاق می‌شود که به آنها شالوده‌های صندوقه‌ای نیز می‌گویند. این شالوده‌ها هم به صورت عمیق و هم بصورت سطحی موحود هستند. از این شالوده‌ها گاه برای کندن عمق آب در رودخانه‌ها نیز استفاده می‌شود. بیماری کیسون نیز ناشی از تغییر فشار هوا در داخل این صندوقه‌ها با جو زمین بوده و برای کارگرانی که داخل این فونداسیون صندوقه‌ای کار می‌کردند بوجود می‌آمده‌است.

فونداسیون صندوقه‌ای به عنوان فونداسیون اسکله نامیده می‌شود.این فونداسیون به نام یک ساختار حائل ضد آب به عنوان پایه پل در ساخت و ساز سد بتنی، و یا برای تعمیر کشتی استفاده می‌شود. این فونداسیون یک جعبه توخالی پیش ساخته و یا استوانه است که در اعماق مورد نظر در‌ زمین بهر فرو رفته و پس از آن با بتن پر شده است‌.

این شالوده‌ها از جعبه تو خالی تشکیل شده که به تراز دلخواه در عمق رسانده و با بتن پر می‌کنند. این نوع پی‌ها در پایه‌های پل زیر‌تر از آب رودخانه‌ها و دریاها قرار می‌گیرند. این شالوده‌ها می‌توانند با شناور شدن به محل نصب انتقال داده‌ و نصب شوند. کیسون‌های درب باز از سمت فوقانی خود باز هستند و در انتها نوک تیز هستند تا به سهولت به درون خاک نفوذ پیدا کنند. گاهی اوقات قبل از ورود شالوده به محل لایروبی صورت می‌گیرد که این شیوه اقتصادی‌تر از حفاری از درون کیسون است. با اتکای شالوده بر روی بستر، خاک درون آن حفاری و آب نیز پمپ می‌شود. این عملیات تا نفوذ کیسون به عمق مطلوب ادامه می‌یابد.

‌مزایای فونداسیون صندوقه‌ای

  • اقتصادی بودن
  • نیاز به شمع ها به حداقل می رساند
  • سر و صدا کم و کاهش ارتعاشات
  • سازگار با شرایط متنوع سایت
  • ظرفیت بارگذاری محوری و جانبی بالا
  • ‌ایجاد سطح صاف برای بتن شالوده توسط لوله
  • ‌جابجایی ایجاد شده توسط سطح کنگره‌ای پوسته باعث افزایش اصطکاک جداری شالوده می‌شود.
  • ‌ابزار نصب به سهولت باز و بسته می‌شوند و دارای قابلیت نقل و انتقال خوبی است. لیکن باید توجه داشت که‌ هزینه‌ها مانند شمع کوبی زیاد است.
  • ‌قطعات شالوده قابل اتصال نیستند لذا محدودیت طول با ارتفاع شمع کوب متناسب است.
  • آسیب پذیری شمع‌ها در حین نصب همه شمع‌ها هنگام نصب در معرض خطر هستند به ویژه در زمین‌های خیلی سخت یا زمین‌هایی که سنگلاخی باشند.

معایب‌ فونداسیون صندوقه‌ای

  • بسیار  حساس به روش ساخت و ساز
  • برای سایت‌های آلوده خوب نیست
  • کمبود متخصصان در ساخت و ساز
  • کمبود بازرسان واجد شرایط

‌کاربرد ‌فونداسیون صندوقه‌ای

فونداسیون صندوقه‌ای اغلب در ساخت و ساز پل و سازه‌های دیگر که نیاز به فونداسیون در زیر رودخانه‌ها و دیگر گستره‌های آب دارند استفاده می‌شود. دلیل این است که محفظه کیسون را می‌توان به سایت کار به صورت شناور برد و در محل قرار گیری فرو برد.

پی‌های صندوقه‌ای در شکل با پایه شمع مشابه هستند، اما از روش‌های مختلف نصب می‌شوند. زمانی از این فونداسیون استفاده می‌شود که خاک قدرت تحمل کافی در زیر لایه‌های سطح خود را نداشته باشد و زیر آن‌ مواد ضعیف مانند ذغال سنگ نارس یافت شود. این روش همانند شالوده‌های عمیقی است که بالاتر از سطح زمین ساخته شده‌ و سپس تا سطح مورد نیاز حفاری  صورت می‌گیرد.

برای ساخت کیسون (گاهی اوقات ‌اسکله‌ نامیده می‌شود) سوراخی در عمق زمین ایجاد می‌شود، و سپس با بتن این حجم سوراخ شده پر می‌شود و از آرماتور برای داخل آن و بحث استحکام سازه فونداسیون استفاده می‌شود. فونداسیون‌های کیسون بارهای ساختمان را به قسمت‌های پایینی خود انتقال می‌دهد خود را پایین‌تر، که اغلب زنگی شکل است.(حالت زنگوله‌ای دارند).

عملکرد ‌فونداسیون صندوقه‌ای

سیستم فونداسیون و خاک زیر ساختمان، باعث جلوگیری از حرکت پیچیده  عمودی ساختمان می‌شود و هنگامی که یک بار بر‌ خاک اعمال میشود، اغلب خاک نشست پیدا می‌ کند. این اتفاق زمانی‌ می‌افتد که بخش‌هایی از ساختمان خود را در درجه‌های مختلف از نشست ببیند که در نتیجه آن ترک، که برخی از آنها ممکن است ساختار ساختمان را تحت تاثیر قرار دهد. در مقابل، در برخی موارد نادر، خاک ممکن است دچار تورم، هل دادن ساختمان به سمت بالا شود و در نتیجه مشکلات مشابه‌ای را به وجود آورد. بنابراین، سیستم فونداسیون باید همزمان با خاک کار حمایت از ساختمان را انجام دهد.

انواع فونداسیون صندوقه‌ای (کیسون)

  1. کیسون‌های جعبه‌ای
  2. کیسون‌های حفاری شده
  3. کیسون‌های شناور
  4. کیسون‌های باز
  5. کیسون‌های پنوماتیک
  6. کیسون‌های ورقه‌ای

کیسون‌های جعبه‌ای

کیسون‌های جعبه‌ای، جعبه ضد آب هستند که از چوب سنگین ساخته شده و در بالای باز است. آنها به طور کلی به محل مناسب شناور و سپس در محل مورد نظر، با یک اسکله بنایی در آن قرار داده می‌ شوند.

جعبه‌های بتنی (‌استیلی / چوبی) پیش ساخته‌ای هستند که در محل مورد نظر برده می‌شوند و سپس با بتن پر می‌شوند تا قسمتی از کار پایانی شوند (مثلا پی پایه‌های پل). این نوع کیسون به شکل یک مکعب است که وجه بالایی ندارد.

یکی از مشکلات این نوع پی‌ها، شناور شدن جعبه بتنی در زمان خالی بودن آن است که البته برای رفع این مشکل این جعبه را با لنگرهایی که قابلیت تنظیم شدن را دارند در جای خود نگه می‌دارند. با استفاده از این لنگرها و دستگاه GPS مهندسان قادر هستند کیسون‌ها را با دقت بالایی در محل مورد نظر خود قرار دهند.

کیسون باز (OPEN CAISSON)‌

کیسون باز مشابه کیسون جعبه‌ای است با این تفاوت که دارای وجه زیرین نیز نیست. یعنی مثل جعبه‌ای که دو وجه زیرین و بالایی آن باز باشد. این نوع کیسون برای استفاده در خاک‌های نرم و جاهایی که سطح آب زیرزمینی بالا است مناسب هستند.

از این نوع کیسون برای حفاری Manhole‌ها (چاه‌های دسترسی فاضلاب) و ایستگاه‌های پمپ آب استفاده می‌شود.

برای قرار دادن این کیسون‌ها در محل مورد نظر یا از وزن خود آن استفاده می‌شود یا در صورت لزوم از جرم‌های بتنی (‌یا آبی) که بر روی آن قرار داده می‌شود استفاده می‌شود. امروزه حتی از بازوهای هیدرولیکی نیز برای این موضوع استفاده می‌شود.

کیسون هوای فشرده (COMPRESSED AIR CAISSON)

همانند کیسون جعبه‌ای است با این تفاوت که وجه زیرین باز بوده و وجه بالایی بسته. این نوع کیسون با کمک هوای فشرده یک محل کار خشک را بوجود می‌آورند که برای ریختن بتن مناسب هستندد. همچنین برای مواردی که در پی سازی ممکن است باعث نشست ساختمان مجاور شود از این نوع کیسون استفاده می‌شود.

کیسون یکپارچه (MONOLITHIC CAISSON)‌

‌کیسون‌های یکپارچه بزرگتر از انواع دیگر کیسون‌های هستند. شکل ظاهری آنها مشابه کیسون‌های باز بوده و بیشتر در ساخت دیواره‌های اسکله‌ها استفاده می‌شود که باید در برابر ضربه وارده از کشتی‌ها مقاومت کنند.

کیسون‌های شناور

کیسون‌های شناور نیز به عنوان اسکله شناور شناخته شده و جعبه‌های پیش ساخته هستند که بصورت استوانه‌ای حفر می‌شوند.

کیسون‌های پنوماتیک

کیسون‌های پنوماتیک، جعبه ضد آب بزرگ و استوانه هستند که به طور عمده برای ساخت و ساز زیر آب استفاده می‌شود.

‌کیسون‌های حفاری

یک روش برای کاهش خطرات و افزایش بازده پی سازی، استفاده از پیش حفاری، استفاده از جت آب و سوراخکاری یا ابزار سخت است. در روش پیش حفاری، حفره‌ای قائم با قطر کوچکتر از قطر شمع درون خاک ایجاد میشود. با این شیوه اتصال شمع – خاک تأمین می‌شود و بالا زدگی خاک در سطح زمین و جابجایی خاک در جهات افقی کاهش می‌یابد. در روش جت آبی، فشار آب از طریق روزنه انتهای لوله که در حوالی ته شمع قرار گرفته‌ باعث سست شدن خاک میشود و باعث نفوذ بیشتر شمع میشود. این شیوه در خاک‌های ماسه‌ای و شنی مناسب و در خاک‌های رسی غیر مؤثر است. غالباً از این شیوه برای رد کردن شمع از درون لایه ماسه‌ای و رساندن به لایه مقاوم و باربر زیرین استفاده می‌شود.

در شیوه‌ای دیگر با رانش ابزارهای آهنی و حفاری خاک، شمع به درون حفره ایجاد شده رانده می‌شود. این شیوه زیاد معمول نیست و فقط در لایه‌های نازک سنگ‌های مستحکم استفاده می‌شود.‌‌ در اینگونه موارد ممکن است اخذ نمونه‌های خاک و داده های ژئوتکنیکی نیز دچار همان مشکلات می شود. لذا مهندس طراح و پیمانکار در این شرایط باید نهایت دقت را در برخورد صحیح با مسئله داشته باشد. تجارت موجود نشان می‌دهد در بعضی ساختگاه‌ها اجرای شمع با مشکلاتی مواجه شده است. بعضی از این ساختگاه‌ها شامل خاک‌های کربنی، ماسه‌های میکادار، سنگ‌های ضعیف، تخته سنگ‌های مجزا و منفرد، سنگ‌های ریخته شده در کف دریا، سنگ‌های درشت، حضور خاک‌های ضعیف در عمق.

به عنوان یک استراتژی و راهکار کلی می‌توان موارد زیر را مد نظر داشت.

  • ‌وجود تجهیزات متنوع برای استفاده در موارد پیش بینی نشده
  • ‌استفاده از چکش یک سایز بزرگتر از آنچه در طراحی بدست آمده است.
  • ‌وجود جت آب و پمپ قوی
  • ‌توجه بیشتر به طراحی رأس و انتهای شمع برای کاهش صدمات احتمالی
  • ‌استفاده از چوب نرم و ضخیم که برای جلوگیری از آسیب شمع‌های پیش تنیده بتنی در حین کوبش به کار می‌رود (حداقل یک قطعه جدید برای کوبش هر شمع)




نوع مطلب : مهندسی عمران، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


[http://www.aparat.com/v/N2Pph]




نوع مطلب : مهندسی عمران، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

خب، تاکنون درباره سهام بدست آورده‌اید. اطلاعاتی از قبییل اینکه:

-حجم معاملات سهام در بورس در مقایسه با سایر انواع اوراق بهادار بسیار بیشتر است، بنابراین می توان گفت سهام، مهمترین ورقه بهاداری است که در بورس داد و ستد می شود.

-دارنده سهام یک شرکت، به نسبت سهم خود مالک شرکت بوده و در سود و زیان آن سهیم است.

-سهام، برخلاف اوراق مشارکت و اوراق اجاره، دارای ریسک بوده و البته، در ازای این ریسک، می تواند بازدهی بیشتری نصیب سرمایه گذاران نماید.

-افراد باید قبل از خرید سهام، عوامل موثر بر قیمت سهام را به دقت مورد بررسی قرار داده و درصورتی که قیمت سهم، مناسب و چشم انداز آینده شرکت نیز قابل قبول بود، برای خرید آن اقدام نمایند.

در این قسمت، قصد داریم برخی اصول کلی که باید در خرید و فروش سهام مدنظر قرار گیرد را به شما معرفی کنیم.

اصـل اول: براساس اطلاعات معتبر تصمیم گیری کنید، نه شایعات

اگر به خاطر داشته باشیـد، گفتیم که سرمایه گذاران هنگامی اقدام به خرید سهام یک شرکت می کنند که پس از بررسی عوامل متعدد اثرگذار بر قیمت سهام آن شرکت شامل عوامل محیطی، عوامل صنعت و عوامل درونی، به این نتیجه برسند که قیمت واقعی آن سهم بیشتر از قیمت بازار آن است. طبیعتا بررسی همه جانبه عوامل اثرگذار بر قیمت سهم، نیازمند بهره گیری از اطلاعات دقیق، جامع و معتبر است. به همان اندازه که استفاده از اطلاعات معتبر در تصمیم گیری سرمایه گذاران تأثیر مثبت دارد، بهره گیری از اطلاعات غیرمعتبر و شایعات در تصمیم گیری ها، می تواند منافع سرمایه گذاران را به خطر بیاندازد. تجربه نشان می‌دهد که در جریان فراز و فرود بازار سهام، بیش از هر چیز شایعات، اخبار و تحلیل‌های «نادرست» به سرمایه‌گذاران مخابره می‌شود. بنابراین لازم است سرمایه گذاران همواره به منابع رسمی برای کسب اطلاعات تکیه کرده و از توجه به اخبار و شایعات منابـع غیررسمی خودداری کننـد. مراجعه به پایگاههای اطلاع رسانی رسمی بورس مانند www.tsetmc.com، www.irbourse.com ، www.codal.ir و www.sena.ir می تواند در ارائه اطلاعات دقیق و معتبر به سرمایه گذاران، بسیار مفید باشد

اصـل دوم: با دید بلندمدت در بورس سرمایه گذاری کنید

دومین اصل در خرید و فروش سهام، سرمایه گذاری با دید بلندمدت است. عملکرد بورس در سال های گذشته نشان داده است که سرمایه گذارانی که با دید بلندمدت و البته آگاهانه، وارد این بازار شده اند، توانسته اند سود قابل قبولی از این بازار بدست آورند. همچنین براساس آمارها، مجموع بازدهی سهام در بلندمدت، از بازدهی بازارهایـی مانند مسکن، ارز و طلا، بیشتر بوده است، اگرچه ممکن است گاهی اوقات، بازدهی کوتاه مدت این بازارها، از بورس پیشی گرفته باشد. بنابراین، هر اندازه دید سرمایه‌گذاران بلندمدت‌تر باشد به همان نسبت نیز ریسک سرمایه گذاری کمتـر می شـود. مطالعه تاریخچه سرمایه‌گذاران موفق در دنیا نیز نشان می‌دهد که بازدهی‌های بزرگ، معمولا با خرید و نگهداری سهام ارزنده و ارزان در افق زمانی بلندمدت اتفاق بدست می آیند و نگاه کوتاه مدت در سرمایه گذاری و پیروی از جو بازار، عمدتا به نتایج قابل قبول منجر نمی شود.

بنابراین با دید بلندمدت سرمایه گذاری کنید و اگر پس از بررسی و مطالعه کامل، به این اطمینان رسیده اید که سهام ارزشمندی را خریده اید، نگران نوسانات مقطعی قیمت سهام خود نباشید.

اصـل سوم: همواره مراقب سهام خود باشید

اگرچه در اصل قبلی، توصیه کردیم که برای سرمایه گذاری در بورس، نگاه بلندمدت داشته باشید و به نوسانات مقطعی قیمت سهام توجه نکنید، اما تأکید کردیم این تفکر درصورتـی صحیح است که شما با بررسی کامل اطلاعات، به این نتیجه رسیده باشید که سهام شما، همچنان سهام ارزشمندی است و آنچه که باعث نوسانات قیمت سهم شده، برخی شرایط موقت و زودگذر است. اما اگر بررسی اطلاعات و مشورت با افراد خبـره، این اطمینان را برای شما بوجود آورد که سهام مناسبی را خریداری نکرده اید و یا اینکه با توجه به تغییر برخی متغیرهای موثر بر قیمت سهم، احتمالا روند قیمت آن در بلندمدت رو به کاهش خواهد بود، آیا باز هم توصیه به حفظ سهم در بلندمدت، منطقی است؟ در این شرایط، سرمایه گذار باید ضمن بازنگری در سبد سهام خود، سهامی را که شرایط مناسبی ندارند فروخته و بجای آن، سهام دیگری را که در وضعیت مطلوبی قرار دارد، خریداری کند.

لازم است در همین جـا، درباره تعصب نسبت به سهام، به عنوان یکی از چالش هایـی که بعضا گریبانگیر سرمایه گذاران می شود، توضیح دهیم. منظـور از تعصب نسبت به سهام این است که بعضا، باوجود آنکه بررسی اطلاعات معتبر و متغیرهای اثرگذار بر قیمت یک سهم، از شرایط نامناسب سهم و روند رو به کاهش قیمت آن حکایت دارد، اما برخی از سهامداران بدون درنظر گرفتن واقعیت ها و با این استدلال هایی مانند اینکه "این سهم در گذشته سهم بسیار خوبی بوده است"، یا "چون سهم را با قیمت بالاتر خریده ام، حاضر نیستم به قیمت کمتر بفروشم" و...، از فروش سهام خودداری می کنند، غافل از اینکه شاید با فروش سهام مذکور و سرمایه گذاری در سهامی که شرایط مناسب تری دارد، نه تنها بتوانند زیان خود را جبران کنند، بلکه سود قابل قبولی نیز بدست آورند.

بنابراین، لازم است سرمایه گذاران همواره مراقب سبد سهام خود بوده و درصورت لزوم، ترکیب سرمایه گذاری خود را مورد بازنگری قرار دهند.

اصل چهارم: سبدی از سهام متنوع تشکیل دهید

حتما این ضرب‌المثل معروف را شنیده اید که: همه تخم‌مرغ¬ها را در یك سبد نگذارید. دلیلش کاملا مشخص است، چون اگر سبد تخم مرغ به زمین بیفتـد، بیشتر تخم مرغ ها خواهد شکست. این ضرب المثل در خرید و فروش سهام هم کاربرد زیادی دارد، تا حدی که یکی از نظریه های مطرح شده درخصوص راهکارهای کاهش ریسک سرمایه گذاری، به "تئوری پرتفوی" یعنی "نظریه سبد" معروف است. براساس این نظریه، هر اندازه در سبد سرمایه گذاری، سهام شرکت های مختلف از صنایع متنوع بیشتر باشد، ریسک سرمایه گذاری کاهش خواهد یافت. اجازه بدهید با یک مثال، موضوع را بیشتر توضیح دهیم.

دو سرمایه گذار را در نظر بگیرید که اولی، همه پول خود در سهام یک شرکت واردکننده قطعات خودرو سرمایه گذاری کرده است. اما سرمایه گذار دوم، نصف پول خود را در در سهام شرکت وارد کننده قطعات خودرو و نصف دیگر را دیگر را در سهام یک شرکت صادرکننده محصولات پتروشیمی، سرمایه گذاری کرده است. به نظر شما در صورت افزایش نرخ ارز چه اتفاقی خواهد افتاد؟ کاملا مشخص است که افزایش نرخ ارز، به دلیل آنکه هزینه های شرکت واردکننده قطعات خودرو را افزایش میدهد، باعث افت قیمت سهام این شرکت خواهد شد، در حالیکه شرکت صادرکننده محصولات پتروشیمی، براثر افزایش نرخ دلار، با افزایش سودآوری و در نتیجه رشد قیمت سهام مواجه خواهد شد. در این شرایط، قطعا سرمایه گذار اول به علت افت قیمت سهام شرکت واردکننده قطعات خودرو، دچار ضرر خواهد شد، اما سرمایه گذار دوم احتمالا ضرر چندانی متحمل نشده و حتی ممکن است سود هم کسب کند، زیرا نیمی از سهامش کاهش قیمت و نیمی دیگر، افزایش قیمت داشته است. هر انـدازه سبد سرمایه گذاری، متنوع تر باشد، ریسک سرمایه گذاری کاهش یافتـه و احتمال کسب بازدهی پایدار برای سرمایه گذار، افزایش خواهد یافت.

 

اصل پنجم: با سرمایه مازاد خود، سهام بخرید

بعضا مشاهده شده است که برخی افراد، پس از شنیدن اخبار مربوط به رشد متوالی شاخص های بورس و افزایش قیمت سهام، در یک رفتار هیجانـی، یا سرمایه ضروری زندگی خود مانند خانه، خودرو و... را فروخته و یا با قرض گرفتن از دیگران، اقدام به خرید سهام می کنند. چنین رفتاری، به هیچ وجه توصیه نمی شود، چراکه بورس همواره در معرض افت و خیز قرار دارد و وارد کردن سرمایه ضروری زندگی در بورس، می تواند سرمایه گذار را در این نوسانات، دچار تزلزل و اضطراب نماید، تا جائیکه ممکن است وی با تحمل زیان، مجبور به خروج از بورس شود. اما افرادی که سرمایه مازاد و پس اندازهای خود را وارد بورس می کنند، طبیعتـا در برابر افت و خیزهای بورس، قدرت تحمل و آرامش بیشتری داشته و در تصمیم گیری های خود، منطقی تر عمل میکنند.

بنابراین، تنهـا آن بخش از سرمایه خود را به خرید سهام اختصاص دهید که درصورت کاهش قیمت سهام، نه خللـی به زندگی شما وارد کند و نه آرامش روحی شما و خانواده تان را به مخاطره بیاندازد.

 

اصل ششم: نوسان را به عنوان ذات بازار سهام، بپذیرید

فردی که قصد دارد ازطریق خرید سهام در بورس، سرمایه گذاری کند، باید این واقعیت را بپذیرد که نوسان قیمت، ویژگی ذاتی سهم است، به بیان دیگر، روند صعودی قیمت سهم در گذشته، لزوما به معنای تداوم این روند در آینده نیست، کما اینکه روند نزولی قیمت سهم در گذشته نیز لزوما به معنای ادامه افت قیمت سهم در آینده نخواهد بود. اگر به خاطر داشته باشید، در تشریح عوامل موثر بر قیمت سهم، به برخی عوامل محیطی و عوامل مرتبط با صنعت اشاره کردیم که خارج از کنترل شرکت می باشد. بروز هریک از این عوامل، ممکن است باعث افت و خیز در قیمت سهام شود، بنابراین لازم است سرمایه گذار قبل از ورود به بازار سهام، این واقعیت و ریسک ناشی از آن را بپذیـرد.

 

اصل هفتـم: با افراد متخصص مشورت کنید

باتوجه به اینکه عوامل بسیار متعدد و متنوعی بر قیمت سهام تأثیر گذار هستند، بنابراین تجزیه و تحلیل این عوامل و تصمیم گیری براساس آن، نیاز به تخصص و مطالعه دقیق دارد. بنابراین، اگر قصد دارید بصورت مستقیم سهام خرید و فروش کنید، اما تخصص کافی در این خصوص ندارید، حتما با افراد خبره و دارای صلاحیت مشورت کنید. بتازگـی، چندین شرکت مشاور سرمایه گذاری با مجوز سازمان بورس و اوراق بهادار تأسیس شده است. این شرکت ها پس از بررسی ویژگی های فردی و میزان ریسک پذیری سرمایه گذاران، آنان را در انتخاب سهام مناسب، راهنمایی کرده و در ازای ارائه این خدمات، مبلغی را به عنوان حق مشاوره دریافت می کنند. برای مشاهده اطلاعات شرکت های سرمایه گذاری دارای مجوز، می توانید به پایگاه اینترنتی سازمان بورس و اوراق بهادار به نشانی www.seo.ir مراجعه کنید. یک بار دیگر هفت اصل طلایـی برای خرید و فروش سهـام را مرور میکنیم:

1-براساس اطلاعات معتبر تصمیم گیری کنید، نه شایعات

2-با دید بلندمدت، در بورس سرمایه گذاری کنید

3-همواره مراقب سهام خود باشید

4-سبدی از سهام متنوع تشکیل دهید

5-با سرمایه مازاد خود سهم بخرید

6-نوسان را به عنوان ذات بازار سهام، بپذیرید

7-با افراد متخصص مشورت کنید

 





نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

در این قسمت، قصد داریم یکی دیگر از انواع اوراق بهادار قابل داد و ستد در بورس را به شما معرفی کنیم، اوراق بهاداری که به نوعی، وابستـه به سهام محسوب شده و ریسک آن نیز تقریبا با ریسک سهام برابر است. اسم این ورقه بهـادار، گواهی حق تقدم خرید سهام است.

گواهی حق تقدم خرید سهام چیست؟

حتما به خاطر دارید که در تشریح مزایای سهام، گفتیم که یکی از مزایای سهام در مقایسه با سایر انواع اوراق بهادار این است که چون سهامداران یک شرکت، در واقع به نسبت سهم خود، مالک آن شرکت محسوب می‌شوند، در خرید سهام جدید شرکت نیز اولویت قرار دارند. به این اولویت، حق تقدم خرید سهام می‌گوینـد.

به عنوان مثال، فرض کنید شرکت الف قصد دارد با انتشار سهام جدید در بورس، سرمایـه خود را 20 درصـد افزایش داده و از 10 میلیارد تومان، به 12 میلیارد تومان برساند. باتوجه به اینکه قیمت اسمی هریک از سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس، 100 تومان است، بنابراین شرکت مذکور برای آنکه سرمایه خود را 2 میلیارد تومـان افزایش دهد، باید 20 میلیون سهم 100 تومانـی منتشر کند:

2000000000=100×20000000

طبیعتا در این حالت، سهامداران فعلی شرکت الف برای خرید سهام جدید شرکت حق تقدم دارند و می‌توانند به میزان 20 درصد تعداد سهام موجود خود (یعنی متناسب با درصد افزایش سرمایه شرکت) سهام جدید با قیمت 100 تومان بخرند، بنابراین، اگر فردی مالک 1000 سهم شرکت الف باشد، می‌تواند یعنی 200 سهم جدید با قیمت اسمی 100 تومان خریـداری کند.

200=20%×1000

 

اما این حق تقـدم، چه جذابیتی برای سهامداران فعلی شرکت دارد؟

حتما به خاطر دارید که گفتیم قیمت سهام اغلب شرکت‌ها در بورس، بیشتر از قیمت اسمی آنهاست، به عنوان مثـال، اگرچـه قیمت اسمی سهام شرکت الف 100 تومان است، اما ممکن است قیمت این سهم در بورس، 150 تومان باشد. در این صورت، قیمت بازار سهام شرکت الف، 50 تومان بیشتر از قیمت اسمی آن خواهد بود، بنابراین، سهامداران فعلی این شرکت با خرید سهام جدید، در واقع 50 تومان به ازای هر سهم سود بدست می‌آورند، سودی که تنهـا به سهامداران فعلی شرکت تعلق دارد.

50 =100 - 150

گواهی حق تقدم خرید سهام چیست؟

تاکنون با مزایای حق تقـدم خرید سهام برای سهامداران فعلی شرکت آشنا شده‌اید. اما شاید این دو سوال درباره حق تقدم، ذهن شما را به خود مشغول کرده باشد:

-سهامداران فعلی چگونـه از تصمیم شرکت برای افزایش سرمایه مطلع می‌شوند؟

-آیا سهامداران فعلی، ملزم به استفاده از حق تقدم خود هستند و درصورت استفاده نکردن از حق تقـدم، از کسب سود ناشی از مابه‌التفاوت قیمت اسمی و قیمت بازار سهم محروم خواهند شد؟

پس از آنکه موضوع افزایش سرمایه شرکت به تصویب رسید، موضوع در روزنامه کثیرالانتشاری که به عنوان روزنامه رسمی شرکت انتخاب شده، منتشر می‌شود تا همه سهامداران از این تصیم مطلع شوند. همچنین فرمی برای سهامداران آن شرکت ارسال شده و از آنها درخواست می‌شود تا درصورت تمایل به استفاده از حق تقدم خود برای خرید سهام جدید، فرم مذکور را تکمیل و برای شرکت ارسال نمایند. به این فرم، اصطلاحا گواهی حق تقدم خرید سهام گفته می‌شود. سهامداران شرکت پس از دریافت گواهی حق تقدم خرید سهام، ممکن است به یکی از سـه روش زیر اقدام کنند:

1-فـرم مذکور را در مهلت تعیین شده (که معمولا 60 روز است) تکمیل و برای شرکت ارسال کنند. این اقدام به منزله تمایل سهامدار به مشارکت در افزایش سرمایه شرکت است. بنابراین وی باید علاوه‌بر تکمیل فـرم، مبلغ اسمی سهام را به حساب شرکت واریز نمایند تا سهام جدید، به نام آنها صادر شـود.

2-برخی‌از سهامداران ممکن است به علت عدم اطلاع از افزایش سرمایه شرکت و یا هر دلیل دیگر، در مهلت تعیین شده هیچ اقدامی نکنند. در این حالت، شرکت پس از پایان مهلت مقرر، سهام باقیمانده را با قیمت روز بازار، در بورس فروخته و مابه التفاوت قیمت اسمی و قیمت بازار را به حساب سهامدارانی که از حق تقدم خود استفاده نکرده‌‌اند، واریـز می‌کند.

3-دسته سوم از سرمایه‌گذاران، افرادی هستند که گواهی حق تقدم خرید سهام خود را در بورس می‌فروشند. این گروه از سهامداران می‌توانند برای فروش گواهی حق تقدم سهام خود، به یکی از شرکت‌های کارگزاری بورس مراجعه و این گواهی را به قیمت روز بازار، به فروش برسانند. قیمت گواهی حق تقدم در بورس، معمولا معادل تفاوت قیمت اسمی (100 تومان) و قیمت بازار سهم است. بنابراین، اگر مثلا قیمت سهام شرکت الف در بورس، 150 تومان باشد، قیمت گواهی حق تقدم خرید سهام شرکت الف در بورس، حدودا 50 تومان خواهد بود:

50 =100 - 150

طبیعتا گواهی حق تقـدم خرید سهام، برای آندسته از سرمایه‌گذارانی که انتظار دارند قیمت سهم مذکور در آینده با افزایش مواجه شـود، جذابیت دارد، زیرا با خرید این گواهی، می‌توانند سهامدار شرکت مذکور شوند.

از آنجا که گواهی حق تقدم خرید سهام نیز همانند سهام، در بورس داد و ستد می‌شود، بنابراین یک ورقه بهادار به شمار می‌رود.

نکته‌ قابل توجه اینکه در هر صورت، مزایای ناشی از حق تقدم، به سهامداران شرکت تعلق دارند و حتی درصورت عدم استفاده آنها از حق تقدم، آنها از کسب این مزایـا محروم نخواهنـد شد، اگرچه برخی سهامداران ترجیح می‌دهند با دریافت سهام جدید، از این مزایا استفاده کنند و برخی دیگر، با فروش گواهی حق تقدم خود در بورس.

 





نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

قبل از آنکه درباره قرارداد آتی برای شما صحبت کنم، باید این نکته را تأکید کنم که سرمایه‌گذاری در قراردادهای آتی، بسیار پرریسک‌تر از سهام بوده و نیازمند تخصص بسیار زیاد در این زمینه است، بنابراین، به افراد عـادی و غیرمتخصص به هیچ وجـه توصیه نمی‌شود در قرارداد آتی سرمایه‌گذاری کنند.

قرارداد آتی چیست؟

با توجه به عبارت قرارداد آتی، می‌توان فهمید اولا کلمه قرارداد در این عبارت، حاکی از نوعی رابطه قراردادی بین خریـدار و فروشنـده است و ثانیا، کلمه آتی در این عبارت، نشان می‌دهد قراردادی که بین فروشنده و خریدار قرارداد آتی وجود دارد، مربوط به آینده است.

با این مقدمه، به سراغ تعریف قرارداد آتـی می‌رویم:

قرارداد آتـی قراردادی است که براساس آن، فروشنده متعهد می‌شود تعداد معینی از یک دارایی (مانند سهام) را در تاریخ مشخصی در آینده، با قیمت معین به خریـدار تحویل نماید؛ در مقابل خریدار قرارداد آتی هم متعهد می‌شود دارایی موردنظر را در تاریخ تعیین شده، با قیمت معین از فروشنده اوراق، خریداری نماید. اجازه بدهید با یک مثال توضیح دهیم:

فرض کنید قیمت سهام شرکت "الف" هم‌اکنون در بورس 200 تومـان است. یک سرمایه‌گذار را درنظر بگیرید که براساس بررسی‌ها و مطالعات دقیق، به این نتیجه رسیده است که قیمت سهام شرکت الف در چهار ماه آینده، با 20 درصد افزایش، به 240 تومان خواهد رسید، بنابراین، از دید این سرمایه‌گذار، خرید سهام شرکت الف می‌تواند سودآوری قابل قبولـی داشته باشد.

اولیـن گزینه‌ای که پیش روی این سرمایه‌گذار قرار دارد، این است که سهام مذکور را خریداری نماید و منتظـر باشد تا پس از چهار مـاه، قیمت سهم رشد کرده و سود موردنظر وی محقق شود. طبیعتا درصورتی که پیش‌بینی وی دقیـق باشد و قیمت سهم از 200 تومان، به 240 تومان برسد، وی در مدت چهار ماه 20 درصد سـود خواهد کرد.

اما این سرمایه‌گذار می‌تواند بجای آنکه سهام شرکت الف را خریداری و همه پول موردنیاز برای آن را پرداخت نماید، تنها با پرداخت درصدی از این پول، قرارداد آتی سهام شرکت الف با سررسید چهارماهه را در بورس خریداری نمایـد. برای مثال، اگر سرمایه‌گذار قرارداد آتی سهام شرکت الف با قیمت 220 تومان و سررسید چهار ماهه را خریداری کند، به این معناست که وی متعهد شده است چهار ماه بعد، تعداد معینی از سهام شرکت مذکور را با قیمت هر سهم 220 تومـان، از فروشنده قرارداد آتـی، خریداری نمایـد.

طبیعتـا درصورتی که پیش‌بینی این سرمایه‌گذار درست باشد و قیمت سهم شرکت الف در چهار ماه بعد، به 240 تومان برسد، وی به ازای هر سهم 20 تومان سود خواهد کرد (20=220-240)، اما اگر به هر دلیل اگر قیمت سهم در چهار ماه بعد، کمتر از مبلغ ذکر شده در قرارداد آتی یعنی 220 تومان باشد، این سرمایه‌گذار متحمل زیان خواهد شد.

اولین سوالـی که ممکن است برای شما بوجود آمده باشد که تفاوت خرید سهام، با خرید قرارداد آتی سهام چیست؟ اگر به مثال ذکر شده دقت کنیـد، پاسخ این سوال را متوجه خواهید شد. برای خرید سهام، سرمایه‌گذار باید همه پول را بپردازد، اما در خرید قرارداد آتی سهام، سرمایه‌گذار تنها با پرداخت درصدی از پول که به عنوان وجه تضمین توسط بورس اخذ می‌شود، می‌تواند مطمئن باشد که سهام موردنظر خود را در تاریخ تعیین شده، با قیمت مندرج در قرارداد خریـداری خواهد کرد. وجه تضمین هم دقیقا به این علت، توسط بورس از خریدار و فروشنده قراردادهای آتی دریافت می‌شود که طرفین قرارداد به تعهدات خود مبنی‌بر تحویل سهام، با قیمت مشخص در تاریخ تعیین شـده، پایبند باشند.

دومین سوال این است که اگر قرارداد آتـی، چنین مزیتی دارد که سرمایه‌گذار تنها با پرداخت درصدی از پول، می‌تواند کل سود ناشی از افزایش قیمت سهام را بدست آورد، چرا تنها تعداد بسیار محدودی از سرمایه‌گذاران در قراردادهای آتـی، سرمایه‌گذاری می‌کنند؟

مثال قبل را درنظر بگیرید. فرض کنید پیش‌بینی سرمایه‌گذار مبنی‌بر اینکه قیمت سهام شرکت الف در چهار ماه بعد به 240 تومان برسد، محقق نشود و بجای آن، قیمت سهم به 180 تومان کاهش یابد. در این حالت، سرمایه‌‌گذار نه تنها سود بدست نخواهد آورد، بلکه متحمل زیان 40 تومان نیز خواهد شد، زیرا وی متعهد شده است در تاریخ مذکور، تعداد معینی از سهام شرکت الف را با قیمت 220 تومان بخرد، درحالیکه قیمت این سهـم در بورس، هم‌اکنـون 180 تومان است: 40 = 180 - 220

بنابراین، به همان اندازه که احتمال کسب سود در قراردادهای آتـی بیشتر است، احتمال کسب زیـان براثر پیش‌بینی نادرست قیمت سهام در آینده نیز در قراردادهای آتی، بیشتر از سایر انواع اوراق بهادار است و بنابراین، ممکن است سرمایه‌گذار به علت پیش‌بینی نادرست قیمت سهم، متحمل زیانی سنگین در مقایسه با مبلغ سرمایه‌گذاری خود شود، بنابراین، به همان اندازه که احتمال کسب بازده در قراردادهای آتـی بیشتر از سهام است، ریسک این اوراق نیز در مقایسه با سهام، بسیار بیشتر است.

در پایـان، توجه به این نکته لازم است که در بازار سرمایه ایران، قرارداد آتی صرفا محدود به سهام نیست، بلکه در بورس کالای ایران نیز قراردادهای آتی سکه بهار آزادی داد و ستد می‌شود و جالب اینکه حجم معاملات قراردادهای آتی سکه طلا در بورس کالای ایران، بسیار بیشتـر از حجم معاملات قراردادهای آتی سهام است.

البته برای چندمین بار، تأکید می‌کنیم که قراردادهای آتی، جزو اوراق بهادار بسیار پرریسک محسوب می‌شوند و لازم است سرمایه‌گذاران، حتی درصورت داشتن قدرت ریسک‌پذیری بالا، قبل از ورود به این عرصه، شناخت کافی درخصوص ابعاد و جزئیات قراردادهای آتـی بدست آورند.

 





نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


معرفی دوره آنلاین سرمایه گذاری با ریسک صفر:

در این دوره کوتاه مدت شما خواهید آموخت که با تغییرات نرخ بهره بانکی ارزش واقعی اوراق مشارکت موجود در بازار چه تغییری می کند.با این کار شما می توانید محاسبه نمایید که با توجه به نرخ های بهره در هر مقطع زمانی ارزش اوراق مشارکت در آن زمان چند تومان است ، در نتیجه می توانید از میان اوراق مشارکت موجود در بازار اوراقی را که برای خرید سودآورتر هستند انتخاب نمایید


سرفصل های آموزشی دوره:

  • معرفی اجمالی اوراق مشارکت و ویژگی های آن
  • توضیج مفهوم ارزش زمانی پول برای استفاده در ارزش گذاری اوراق مشارکت
  • نحوه ارزش گذاری اوراق مشارکت با کمک نرم افزار اکسل

سوابق مدرس:

پیمان باغچه سرا

مهندس صنایع

کارشناس ارشد مدیریت مالی

تحلیلگر بنیادی

دارای گواهینامه های حرفه ای بازار سرمایه

نویسنده،محقق و مدرس مباحث مرتبط با بازار سرمایه

مترجم کتاب هنر معامله گری

مدت زمان آموزش:

۱ جلسه آموزشی به مدت ۲۷ دقیقه





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

  • - ناشر: شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس
  • - ترجمه: محمدحسین طاهری









نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند
  • - ناشر: شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس
  • - مولف: دکتر ابوالفضل شهرآبادی












نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند
  • ناشر: شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس
  • تالیف و ترجمه: سید مجتبی فنایی و ماندانا گلستانی
  • نوبت چاپ: چهارم - پاییز 1389










نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
چهارشنبه 11 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

  • ناشر: شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس
  • مولف: مجتبی فنایی
  • نوبت چاپ: اول - تابستان 1388













نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

  • -شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه
  • -تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار ایران







نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

حتما شما هم تاکنون، بارها و بارها، در صدا و سیما و سایر رسانه‌ها، شنیده‌اید که مثلا شاخص بورس امروز با 50 واحد رشد، به عدد 32 هزار واحد رسید. همچنین گاهی اوقات رسانه‌ها از کاهش شاخص بورس خبر می‌دهند. اما تا به حال به این موضوع فکر کرده‌اید که شاخص بورس، بیانگر چیست و چرا افزایش یا کاهش آن، اهمیت دارد؟ اساس نوسانات شاخص چه مفهومی دارد؟ در این برنامه، قصد داریم درباره شاخص‌های بورس و انواع آنها صحبت کنیم.

 

شاخص چیست؟

شاخص، در مفهوم کلی، معیاری است که براساس آن می‌توان چیـزی را تشخیص داد. در بورس هم شاخص‌ها، در واقع معیارهای مهمی هستند که با بررسی و تحلیل آنها، می‌توان وضعیت گذشته و حال بورس را از جنبه‌های مختلف، ارزیابی و حتی روند آینده بورس را پیش‌بینی کرد، بنابراین، طبیعتا باتوجه به نقش بسیار مهمی که شاخص‌های بورس، در تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران ایفا می‌کنند، نوسانات شاخص‌ها نیز برای سرمایه‌گذاران بسیار حائز اهمیت است. شاخص‌ها بورس، انواع مختلفی دارند که هر کدام، وضعیت بورس را از جنبه‌ خاصی نشان می‌دهد، بنابراین سرمایه‌گذاران در تحلیل شاخص‌های بورس باید به کارکرد هر شاخص توجه کافی داشته باشند. در ادامه، مهمترین شاخص‌های بورس را به شما معرفی می‌کنیم.

شاخص کل

شاخص کـل که به آن شاخص قیمت و بازده نقدی هم می‌گویند، بیانگر سطح عمومی قیمت و سود سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس است، به بیان ساده‌تر، "تغییرات شاخص کل در واقع بیانگر میانگین بازدهی سرمایه‌گذاران در بورس است".

لازم است در این خصوص مقداری توضیح دهیم. اگر به خاطر داشته باشید، در برنامه‌های گذشته گفتیم که بازدهی سرمایه‌گذاران در بورس از دو طریق بدست می‌آید. اول دریافت سود نقدی سالیانه و دوم، تغییر قیمت سهم در طول دوره سرمایه‌گذاری. برای مثال، فردی را درنظر بگیرید که سهام شرکت الف را در ابتدای سال، با قیمت 150 تومان خریداری می‌کند. اگر قیمت سهام این فرد در پایان سال، به 180 تومان افزایش یابد و شرکت، در پایان سال نیز 15 تومان به عنوان سود نقدی، به ازای هر سهم توزیـع کند، این فرد مجموعا 45 تومان سود از محل افزایش قیمت سهم و دریافت سود نقدی بدست آورده است و بنابراین، بازدهی وی در پایان سال، 30 درصد خواهد بود، زیرا سرمایه وی از 150 تومان به 195 تومان افزایش یافته است.

تغییرات شاخص کل نیز دقیقا بیانگر میانگین بازدهی بورس است، بنابراین، اگر به عنوان مثال، شاخص کل بورس در ابتدای سال، 20 هزار واحد باشد و در پایان سال، با 10 هزار واحد افزایش، به 30 هزار واحد برسد، به این معناست که میانگین بازدهی بورس از محل افزایش قیمت سهام شرکت‌ها و تقسیم سود نقدی بین سرمایه‌گذاران در آن سال، 50 درصد بوده است:

(میزان رشد شاخص در طول سال) 10000 = 50 % × 20000

 

دو نکته قابل توجه درخصوص شاخص کل می‌بایست مدنظر سرمایه‌گذاران باشد:

نکتـه اول اینکه افزایش شاخص کل، لزومـا به معنای سودآوری سهام همه شرکت‌های حاضر در بورس نیست، همانطور که کاهش شاخص کل نیز لزوما به معنای ضرردهی سهام همه شرکت‌ها در بورس نیست، زیرا همانگونه که گفته شد، شاخص کل، بیانگر میانگین بازدهی بورس است و چه بسا، در برخـی موارد، علیرغم رشد قابل توجه شاخص کل بورس، برخی سهام با افت قیمت مواجه شده و سهامداران خود را با زیان مواجه سازنـد و یا در شرایطی که شاخص کل با کاهش مواجه است، برخی سرمایه‌گذاران که سهام ارزنده‌ای را در سبد سهام خود دارند، سود قابل قبولی بدست می‌آورند. بنابراین، سرمایه‌گذاران نباید صرفا با اتکا به اخبار رشد شاخص کل و بدون بررسی کامل درخصوص ارزش ذاتی سهام، اقدام به سرمایه‌گذاری در بورس کنند و حتی در شرایط رشد مستمر شاخص‌ کل نیز در انتخاب سهام، کاملا دقت نمایند.

نکته دوم ارتباط بیـن شاخص کل و سبد سهام است. حتما به خاطر دارید که یکی از اصول بسیار مهم سرمایه‌گذاری در بورس، تشکیل سبد سهام متنـوع است. هر اندازه سبد سهام یک سرمایه‌گذار، متنوع‌تر و به ترکیب سهام شرکت‌های موجود در بورس نزدیک‌تر باشد، بازدهی آن سرمایه‌گذار نیز به متوسط بازدهی کل بورس که توسط شاخص کل نشان داده می‌شود، نزدیک‌تر خواهد بود، تا آنجا که اگر فردی بتواند ترکیب سهام موجود در سبد سهـام خود را بطور کامل، منطبق بر ترکیب تمامی سهام حاضر در بورس نمایـد، بازدهی وی نیز بطور کامل منطبق بر نوسانات شاخص کل بورس خواهد بود و مثلا با رشد 30 درصدی شاخص، وی نیـز حدودا 30 درصد سـود بدست خواهد آورد.

در این برنامه، با مفهوم شاخص کل بورس آشنا شدید. لازم به ذکر است اطلاعات مربوط به شاخص‌های بورس بصورت لحظه‌ای در پایگاه اطلاع‌رسانی بورس اوراق بهادار تهران به نشانی www.irbourse.com (خوانده شود آی آر بورس نقطه کام) و پایگاه اطلاع‌رسانی شرکت مدیریت فناوری بورس تهران به نشانی www.tsetmc.com (خوانده شود تی اس ای تی ام سی نقطه کام) قابل مشاهده است. در برنامه بعد، سایر شاخص‌های بورس را به شما معرفی خواهیـم کرد. خدانگهدار





نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
یکشنبه 8 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند

در این قسمت، قصد داریم برخی از اصطلاحات متداول در بازار سهام را که تاکنون بارها شنیده‌اید، برای شما تشریـح کنیم

 

نماد ........................................................................................................

نماد، در واقع نام اختصاری شرکت های پذیرفته شده در بورس است. برای مثال، نماد شرکت پتروشیمی خارک در بورس، شخارک (به کسر ش) است. حرف اول نماد، برگرفته از صنعتی است که شرکت در آن قرار دارد و بخش دوم نماد، در واقع خلاصه نام شرکت است. مثلا در نماد شخارک، حرف ش بیانگر صنعت شیمیایی و کلمه خارک، مخفف عبارت پتروشیمی خارک است. فعالان بورس، عمدتا بجای استفاده از نام کامل شرکت ها، نماد آنها را بکار می برند.

 

توقف نماد ........................................................................................................

گاهش اوقات، معاملات سهام برخی شرکت ها در بورس بصورت موقتی، متوقف می شود. در این حالت، اصطلاحا می گویند نماد شرکت متوقف شده است. عمدتا بورس زمانی نماد یک شرکت را متوقف می کند که رویدادی حائز اهمیت درخصوص آن شرکت اتفاق افتاده باشد، به نحوی که این رویداد بتواند موجب افزایش یا کاهش بیش از اندازه قیمت سهام شرکت شود. برای مثال، قبل از برگزاری مجامع سالیانه شرکت، نماد آن شرکت متوقف می شود، زیرا در مجمع سالیانه، سود سهامداران مشخص خواهد شد و این موضوع، می تواند بر قیمت سهم بعد از مجمع، تأثیر زیادی داشته باشد. طبیعتا توقف نماد در اینگونه موارد، به سرمایه گذاران اجازه می دهد تا پس از انتشار اطلاعات کامل و شفاف شدن وضعیت شرکت، در شرایط یکسان و عادلانـه، درخصوص خرید، فروش و یا نگهداری آن سهم تصمیم گیری کنند.

مجمع ........................................................................................................

به گردهمایی سهامداران و مدیران شرکت که به منظور تصمیم گیری درخصوص مسائل مهم شرکت برگزار می شود، مجمـع گفته می شود. سهامداران شرکت، متناسب با میزان سهم خود، در مجامع حق رأی دارنـد. هیئت مدیره شرکت موظف است حداقل 10 روز قبل از برگزاری مجمع، آگهی برگزاری مجمع را در روزنامه کثیرالانتشاری که به عنوان روزنامه رسمی شرکت انتخاب شده است، منتشر کند تا سهامداران از این موضوع مطلع شوند. مجامع شرکت ها به دو دستـه تقسیم می شوند:

1- مجمع عادی سالیانه 2- مجمع فوق العاده

1- مجمع عادی سالیانه

هیئت مدیره شرکت موظف است هر سال یک بار، سهامداران شرکت را دعوت کرده و گزارش عملکرد سالیانه خود را به سهامداران ارائه نماید. به این گردهمایی، مجمع عمومی سالیانه گفته می شود. در مجمع عمومی سالیانه، همچنین درخصوص موارد مهمی مانند میزان سود تقسیمی به سهامداران و انتخاب اعضای هیئت مدیره، رأی گیری می شود.

2- مجمع فوق العاده

بجز مجمع سالیانـه، هر مجمع دیگری که توسط شرکت برگزار شود، مجمع فوق العاده نام دارد. در مجامع فوق العاده عمدتا درخصوص مواردی مانند افزایش سرمایه شرکت، تغییر نشانی و نام شرکت و... تصمیم گیری می شود.

سال مالـی ........................................................................................................

منظور از سال مالی، دوره یک ساله ای است که مبنای محاسبه سود و زیان و سایر گزارش های مالی شرکت می باشد. سال مالی در بسیاری از شرکت ها، از ابتدای فروردین تا پایان اسفند است، اما برخی از شرکت ها، براساس نوع فعالیت خود، سال مالی خود را زمان دیگری، مثلا از ابتدای مهر تا پایان شهریور سال بعد، تعیین می کنند. در پایان سال مالی، مجمع سالیانه شرکت برگزار و عملکرد هیئت مدیره در طول سال مالـی، مورد ارزیابی سهامداران قرار می گیرد. هیئت مدیره شرکت موظف است حداکثر ظرف مدت 4 ماه پس از پایان سال مالی شرکت، مجمع عادی سالیانـه را برگزار کند.

صورت سود و زیان ........................................................................................................

حتما به خاطر دارید که گفتیم یکی از مهمترین معیـارها برای انتخاب سهام یک شرکت، میزان سودآوری آن شرکت است. طبیعتا هر اندازه میزان سودآوری یک شرکت در مقایسه با قیمت سهام آن شرکت در بورس، بیشتر باشد، می تواند یکی از نشانه های ارزنده بودن سهم باشد. اما چگونه می شود از میزان سودآوری یک شرکت مطلع شد؟ صورت سود و زیان، بخوبی بیانگر میزان سود یک شرکت در پایان سال مالی است. شرکت ها موظفند در پایان سال مالی، صورت صورت و زیان خود را منتشر و از این طریق، میزان سودآوری خود را به سهامداران اطلاع دهند. در صورت سود و زیان، مواردی مانند میزان فروش شرکت ها، میزان هزینه های آنها و سایر اطلاعات با اهمیت مربوط به عملکرد شرکت قابل مشاهده است. سهامداران برای مشاهده صورت سود و زیان شرکت ها، می توانند به پایگاه اینترنتی www.codal.ir (خوانده شود کدال نقطه آی آر) مراجعه کنند.

ترازنامه ........................................................................................................

در بیان عوامل تعیین کننده در قیمت سهام، توضیح دادیم که سرمایه گذاران باید علاوه بر سودآوری شرکت، به میزان دارایی‌ها و بدهی‌های شرکت نیز توجه داشته باشند. طبیعتا برای یک سرمایه گذار مهم است که بداند شرکتی که قصد دارد در آن سرمایه‌گذاری کند، چه میزان دارایی، اعم از پول نقد، ملک، ماشین‌آلات و... دارد. میزان بدهی‌ها و تعهدات شرکت به بانک‌ها، تأمین‌کنندگان مواد اولیه و... چقدر است؟ و در مجموع‌، آنچه که به عنوان سرمایه سهامداران شرکت یا اصطلاحا، حقوق صاحبان سهام، پس از کسر بدهی‌های شرکت از دارایی‌های آن باقی می‌ماند، چقدر است؟ همه این اطلاعات، از طریق مطالعه ترازنامه شرکت قابل مشاهده است. در واقع، ترازنامه که همانند صورت سود و زیان، در پایان دوره مالی شرکت برای اطلاع سهامداران منتشر می‌شود، همانند یک تصویر واضح و شفاف، وضعیت شرکت را ازنظر میزان دارایی‌ها، بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام نشان می‌دهد. سرمایه‌گذاران برای مشاهده ترازنامه شرکت‌ها نیز همانند صورت سود و زیان، می‌توانند به پایگاه اینترنتی www.codal.ir مراجعه کنند.

سود هر سهـم (EPS)........................................................................................................

اگر کل سودی را که شرکت در پایان سال مالی خود، بدست می آورد، بر تعداد سهام منتشر شده توسط شرکت تقسیم کنیم، عدد حاصل بیانگر سود هر سهم است. برای مثال، اگر براساس اطلاعات مندرج در صورت سود و زیان، کل سود خالص شرکت در پایان سال مالی 500 میلیون تومان و تعداد سهام شرکت هم یک میلیون سهم باشد، سود هر سهم 500 تومان خواهد بود:

500=1000000 ÷ 500000000

سود تقسیمی هر سهـم (DPS)........................................................................................................

اگر به خاطر داشته باشید، گفتیم که شرکت ها، لزوما همه سودی را که در پایان سال مالی بدست می آورند، بین سهامداران توزیع نمی کنند و بخشی از آن را برای اجرای برنامه های توسعه ای شرکت، نگه می دارند. میزان سودی که به ازای هر سهـم، بین سهامداران توزیع می شود، سود تقسیمی هر سهم یا اصطلاحا DPS می گویند. اگر در مثال قبل، شرکت به ازای هر سهم، 300 تومان از 500 تومان سود را توزیع کند، DPS شرکت 300 تومان خواهد بود. تصمیم گیری درخصوص میزان تقسیم سود، در مجمع عادی سالیانه و با رأی گیری از سهامداران انجام می شود. پس از تصویب مبلغ سود تقسیمی، شرکت موظف است حداکثر ظرف مدت 8 ماه، این مبلغ را به سهامداران بپردازد. البته معمولا شرکت ها سود سهامداران خرد را زودتر از این موعد، پرداخت می کنند. منظور از سهامداران خرد، سهامدارانی است که در مقایسه با سهمداران عمده، تعداد کمی از سهام شرکت را در اختیار دارند. سود تقسیمی هر سهم، به افرادی تعلق می گیرد که در زمان برگزاری مجمع شرکت، سهام آن شرکت را در اختیار داشته باشنـد. لازم به ذکر است که شرکت‌ها، سیاست‌های متفاوتی درخصوص تقسیم سود دارند، برخی ترجیح می‌دهند بیشتر سود سهام را بین سهامداران تقسیم کنند، اما برخی دیگر درصد کمی از سود را تقسیم کرده و بخش عمده آن را به تأمین نقدینگی مورد نیاز برای انجام طرح‌های توسعه‌ای، اختصاص می‌دهند. سرمایه‌گذاران باید هنگام انتخاب سهام، به سیاست شرکت در توزیع سود توجه داشته باشند، برای مثال، افرادی که دریافت سود مستمر برای آنها مطلوبیت دارد، ترجیح می‌دهند سهام شرکت‌هایی را بخرند که سود تقسیمی آنها بیشتر است، اما افرادی که دید بلندمدت‌تری دارند، بیشتر به سراغ شرکت‌هایی می‌روند که بجای درصد تقسیم سود زیاد‌، بخش عمده سود سالیانه را صرف توسعه فعالیت‌های شرکت می‌کنند.

پیش بینی سود ........................................................................................................

شرکت ها معمولا در پایان هر سال مالی، بودجه سال آینده خود را منتشر میکنند. یکی از مهمترین اطلاعات مندرج در بودجه شرکت ها، پیش بینی مقدار سود هر سهم آنان است، به عنوان مثال، شرکت الف در پایان سال 1391 پیش بینی می کند که در پایان سال مالی 1392، به ازای هر سهم، 100 تومان سود بدست آورد. این پیش بینی برای سرمایه گذاران حائز اهمیت است، زیرا می تواند چشم انداز شرکت را حداقل برای یک سال آینده، مشخص نماید.

تعدیل سـود ........................................................................................................

شرکت های پذیرفته شده در بورس موظفند بصورت مستمر و در دوره های سه ماهه (کنترل شود)، عملکرد واقعی خود را بررسی کرده و ضمن مقایسه عملکرد واقعی با بودجه پیش بینی شده، پیش بینی جدید خود از میزان سودآوری شرکت را براساس عملکرد واقعی به بازار منعکس کنند. به عنوان مثال، شرکت الف پیش بینی کرده است که در پایان سال مالی 1392، 100 تومان سود به ازای هر سهم بدست آورد. اما پس از گذشت سه ماه از فعالیت شرکت و با بررسی عملکرد این سه ماه، پیش بینی خود را تغییر داده و از 100 تومان به 110 تومان افزایش می دهد. همین شرکت ممکن است پس از بررسی عملکرد شش ماهه خود، به این نتیجه برسد که سود 110 تومانی قابل تحقق نیست و پیش بینی سود شرکت، باید به 95 تومان کاهش یابد. تغییرات اینچنینی در سود پیش بینی شده را اصطلاحا تعدیل سود می گویند. سرمایه گذاران باید باید همواره در تصمیم گیری های خود، به تعدیل سود سهام توجه داشته باشند.

درصد تحقق سـود ........................................................................................................

شرکت الف را درنظر بگیرید. این شرکت در ابتدای سال 92 پیش بینی کرده بود که در پایان سال، 100 تومان سود به ازای هر سهم بدست آورد. اگر در پایان سال، میزان سود تحقق یافته این شرکت به ازای هر سهم، 95 تومان باشد، به این معناست که شرکت الف توانسته است 95 درصد سود پیش بینی شده خود را محقق کند. هر اندازه درصد تحقق سود یک شرکت بالاتر باشد، نشان دهنده پیش بینی دقیق تر و عملکرد بهتر آن شرکت خواهد بود.




ادامه مطلب


نوع مطلب : مطالب آموزشی بازار بورس، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
پنجشنبه 5 مرداد 1396 :: نویسنده : مهدی خردمند




نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :